Dr. Kaya Demirözü: Bağırsak Virüslerinin Etkileri

Sosyal medyada paylaş.

 

BAĞIRSAK VİRUSLERİNİN ETKİLERİ (*)

 

Çeviri: Dr. Kaya DEMİRÖZÜ

 

Kanatlı Sağ‎ً‎lığı ve Hastalı‎kları ‎Uzman‎ı (Drk.demirozu@yahoo.com.tr)

 

 

Bağırsak sağlığı karmaşık bir meseledir. Tavuk bağırsağı ekseri aynı anda birden fazla bağırsak virüs türü ile enfekte olmaktadır. Bağırsak sağlığı canlı için hayati öneme haizdir.

  

Bağırsak virüsleri tavuğun bağırsak epitel bütünlüğünü bozarak besin ve yem tüketiminde ciddi sorunlara yol açmaktadır. Yem tavuk yetiştirmede çok büyük bir maliyet kalemi olup yemden yararlanma ekonomik üretim için son derece önemlidir. Bağırsakları etkileyen her şey canlı sağlığını ve verimini etkiler. Bağırsak virüsleri, yemden yararlanamama, altlık kondisyonunun bozulması ve çoğunlukla antibiyotik gereksinimi şeklinde tezahür eder. Bunları yanında, bağışıklık sistemi büyük ölçüde bağırsak sağlığı ile bağlantılıdır. İmmün yanıt ve doku onarımı için enerjisiyle ve kaliteli besi elementlerine gereksinim duyulur. Dolayısıyla FCR ‘ı etkilenecektir.

 

Miks Enfeksiyonlar

Bağırsak sistemi çok komplikedir. Bağırsak içeriğinde sindirim sürecinde önemli bir rol oynayan belli bir dengede muazzam miktarda bakteri, buna ilaveten farklı virüslerda bulunmaktadır. Virüsler, bağırsak florası ve sindirim, birbirleriyle sürekli etkileşim içindedirler. “Bu karşılıklı etkileşim bağırsakları çok karmaşık hale getiriyor ve hala çok şey bilinmiyor.

 

Geliştirilmekte olan aşıların bağırsak virüsü ile mücadele için ekonomik açıdan karlı bir seçenek olup olmadığını belirlemek zordur. Özellikle çok sayıda miks enfeksiyon nedeniyle.

  

Hollanda’da 86 çiftlikteki 98 broyler sürü ile yapılan bir çalışmada haftalık olarak, her sürüden alınan 5 tavuk örneğinde; Rotavirüs A, D, Reovirüs, Astrovirüs ve Avian Nephritis 3 gibi virüsleri aranmıştır. Birçok miks enfeksiyon saptanmıştır. Test edilen bazı örneklerin, bağırsaklarında sadece 1 virüs, ancak ortalama olarak aynı anda 2 veya 3 hatta bazen de 4 virüs bulunmuştur. Bu birbirinden ayrı her virüsün oluşturduğu hasarı belirlemekte çok zorlanılmıştır. Diğer taraftan, sağlıklı sürülerde değişik virüsler saptandığı için negatif bir kontrol grubu ile çalışılması imkansızlaşmıştır. Bu virüslerin mutlaka belirgin klinik problemlere neden olmadığı, ancak histolojik muayenede bağırsakta belli bir hasara neden olmuşlardır. Bu, tüm araştırma süresince sürülerin tamamında uygulanmıştır. Klinik bir problem olmamasına rağmen bağırsak hasarı oldukça elverişsiz sonuçlar saptanmıştır. Miks enfeksiyonlar nedeniyle zooteknik performans ile spesifik patojenler arasındaki korelasyon belirsizliğini korumuştur. Miks enfeksiyonun zooteknik performans üzerindeki etkisi, negatif kontrol sürüler olmadığı için tam saptanamamıştır.

 

Bu virüslerle mücadelede yatırım yapmanın yararlı olup olmadığını belirlemek için daha fazla araştırma yapılması gerekmektedir. Damızlıklarda erken bir enfeksiyonu önlemek için Reo virüslere karşı aşılanabilir, ancak diğer virüslere karşı aşı bulunmamaktadır. Özellikle birçok miks enfeksiyon nedeniyle, bu geliştirilmekte olan aşıların ekonomik açıdan verimli bir seçenek olup olmadığını belirlemeyi zorlaştırmaktadır.

 

Bağırsak virüslerinin elimine edilmesi

Bağırsak virüsleri ile ilgili sorun, çok dirençli olmaları, bazen birinci ve aksi takdirde ikinci hafta gibi çoğu zaman erken yaşlarda ortaya çıkmalarıdır. Sürünün büyük bir kısmı bağırsak virüsleri taşıyıcısı olmaları mücadeleyi zorlaşmaktadır. İyi bir hijyen, enfeksiyon baskısını düşürebilir, ancak özellikle enfeksiyonun yumurta vasıtasıyla, dikey olarak yayılması, eliminasyonda ciddi bir engeldir. Virüs taşıyan damızlıklar, birkaç hafta sonra yavruları enfekte edebilir. Pratikte; genellikle işletmedeki damızlık sürülerin yumurtası karışık olarak kuluçkalanır ve bu da uzun süre enfekte civciv üretimi demektir. Bağırsak virüslerini kontrol edilmesi, materyalden antikorlar yoluyla yapılmalıdır. İyi korunmuş bir damızlık sürüden bulaşma daha düşük olup ve daha güvenli civciv üretilir. Sahada enfekte olan damızlıklar, yavrularına aktarılacak antikorları üretirler.

 

Bu civcivlerin, virüsle kontamine bir kümeste, maternal antikorlar, ilk haftalarda bir koruma sağlar. Damızlıkların aşılanması faydalı olabilir. Bununla birlikte, bir aşı geliştirmenin ekonomik olup olmadığını belirlemek için kapsamlı bir araştırmaya ihtiyaç vardır. Ancak bu verileri elde etmek zordur. O zamana kadar, üreticinin enfeksiyon riskini kontrol altında tutma dışında yapabileceği çok fazla bir şey yoktur.

 

İlk haftadan sonra bağırsak virüslerinin neden olduğu hasardan ötürü besin öğelerinden canlı yeterince yararlanmaz. Belirli besin ögeleri güçlü bir anti-inflamatuar etkiye sahiptirler. Diğer besin ögeleri kolaylıkla sindirilebilir ve bu nedenle pilicin bağırsaklarında daha az etkili olurlar. Virüslerin neden olduğu bağırsak hasarının daha çabuk iyileşmesini sağlayabilir. Kanatlı yetiştiricileri, sürülerine iyi geliştiren en ucuz yem yedirmeyi hedeflemektedir. Bilinçli yetiştiriciler spesifik virüslerin neden olduğu miks enfeksiyonun FCR’ı nasıl etkilediğini çok iyi bilmektedirler. Ekstra yem katkılarına harcama yapmanın uygun olup olmadığına karar vermeyi göz önünde bulundurulmalıdır. Henüz, tek bir virüsün ve birden fazla virüsün etkisini tam olarak bilmediğimiz sürece, bu uzak bir olasılıktır. Bunu yapabilmek için, tek virüs türün neden hasar oluşturduğu ve bunun besin ögelerinden nasıl etkilendiğine dair bilgiye ihtiyaç bulunmaktadır. Oana kadar enfeksiyonların erken teşhisi öncelik olmaz. Erken teşhis henüz öncelikli bir konu değil, çünkü şu anda bunlarla nasıl savaşılacağını bilinmemektedir. Hızlı PCR, henüz çok kullanılır değil. Ama bir kere hayvanların bağırsak virüslerinden kurtarmaya yardım etmek için nasıl bir yem kullanılacağı bilinmektedir.

 

  

(*): Sjaakde Wit,Theimpact of intestinal viruses

 

www.worldpoultry.net/…/The-impact-of-intestinal-viruses-2. özetlenerek çeviri,

 

Önerilen kaynak

 

Demirözü,K.(2004): Temel İmmunoloji. ISBN 975 00566-0-4, İstanbul. 2. Baskı 2005


Sosyal medyada paylaş.

URL: http://www.ciftlikdergisi.com.tr/?p=130250

Yazan - Kas 8 2018. Kategori MANŞET, KÜMES HAYVANCILIĞI, Dr. Kaya DEMİRÖZÜ. Bu yazıya yapılan yorumları takip edebilirsiniz RSS 2.0. Bu yazıya yorum yapabilir ve geri izlemede bulunabilirsiniz

Kimler Neler Demiş?

avatar
  Subscribe  
Bildir
| Designed by Mavikedi internet Hizmetleri |