Kanatlı Sağlığında Devrim..!

 

 

 

KANATLI SALGIN HASTALIKLARININ KONTROLÜNDE DEVRİM(*)

Dr. Kaya DEMİRÖZÜ        

Kanatlı Sağ‎ً‎lığı ve Hastalı‎kları‎ Uzman‎ı

(Drk.demirozu@yahoo.com.tr)

 

Bir salgın durumunda insanları, araçları ve başka irtibatları- da izleme etkenin yayılmasını engellemek hata izlerini saptamak için esastır.Akıllı telefon uygulamaları güçlü bir yazılımla ve GPS yıldırım hızı sağlayan yenilikleri ile iki teknoloji sistemlerinin kom-bine etmek salgın yönetimi ve sürü sağlığı korumayı sağlamaktadır.

 

SalgınHastalıklarla başetmek ve sürü sağlığının daha iyi korunması için bütün kış boyunca Ontario, Kanada da başarıyla uygulanan iki yeni patentli biyogüvenlik sistemii, Birleşik Krallık yetkililerine tanıtılmıştır.

 

Kümes hayvanları çiftliğinde hastalık kontrolünün gereklliği bilinmekedir. Birçok araç GPS ile donatılmıştır.Bu yüzden cep telefonlarının konum bilgileri ile birlikte hemen hemen herkes ve her şey izlenebilmektedir.

 

Son zamanlarda“Görünür Olma, Güvenli Olma” ve “Çiflik  Sağlığını  İzleme” konularında planlanan birçok  toplantı İngiliz Yumurta Endüstrisi Konseyi ve diğer Birleşik Krallık Kanatlı işletmelerine bulanlanlar Kanadalı Nelson ve Joel Sotomayor sunmuşlardır.

 

Nelson Kanatlı hastalığını yönetmek amacıyla endüstirde kullanıla- bilir daha iyi çözümler için uğraşmış sistemleri geliştirmiştir.

 

Kanatlılarda hastalık riski hala yüksek

 

Avrupa’da düşük ve yüksek patojenik kuş gribi (AI) salgınları riski devam etmekte çünküyabani kuşlar tarafından taşınan hastalık tüm dünyada mevcudiyetini devam etirmektedir.Ocak 2016, Fransa’da yaklaşık 70 AIsalgını ve son bir yıl içinde Almanya ve Macaristan kümes hayvanların- da,Bulgaristan’da kümes hayvanları ve vahşi kuşlarda, Romanyada yabani kuşlarda saptanmıştır. 2015 yılında İngiltere ve Gana’da kanatlı AI sal-gınları görülmüştür.

 

ABD’de AI 48 milyon kümes hayvanı telef olmuştur

 

Geçen yıl  ABD 12 eyaletinde yüksek patojenik AI suşu 48 milyon ta-vuk ve hindinin kaybına yol açmıştır.ABD’de 2016 yılında da AI salgınları Indiana eyaletinde Ocak ayında  400000 tavuk ve hindi kaybı ile devam etmiştir.Buna ek olarak, 2015 yılında 40 eyalette portör kanatlılarla teması olan1 80’den fazla kişi salmonella enfeksiyonuna yakalanmışlardır.İngilterede ve kimi ülkelerde Marek  virüsün daha patojen suşlarının saptanması, hastalığın ortaya çıkması olasılık dahilindedir.Bu yüzden ABD’de ciddi endişeler söz konusudur.

 

 

 

Görünür Olma, Güvenli Olma”  Nasıl çalışmakta?

 

Etkin bir şekilde salgını kontrol etmek  amacıyla çiftlikler hızla karantinaya alınmalıve enfekte veya potansiyel enfekte işletmelerin trafiği hemen takip edilmelidir.Ancak, bunu yapmak için telefon ya da e-posta kullanm anında kendi sınırlamaları bulunmaktadır.Özellikle acilen yolların belirlenmesi,insanlar veya araçlar hastalığın yayılması açısından takip edilebilir.Acil bir durumda hareketliğin  takibi için çiftlik ziyaretçi defterlerini kullanma zaman kaybından başka bir şey değildir.Bu Nelson ve Sotomayor’un geliştirdikleri‘Görünür Olma, Güvenli Olma‘(GOGO)’ dır.Yeni bir ensturmanı acilen sektörün hizmetine sunmak, böylece çiftlik ziyareti verilerinin analizi salgınların izini hızla saptanabilir.

 

 

Sistemden herhangi bir yetki alanı açılmadanönce her tavuk çiftliği coğrafi sınır olarak adlandırılan”sanal coğrafi sınıır ‘GPS teknolojisi ile eşleştirilmiş olmalıdır.

 

 

Öncelikle tavuk çiftliği sınırı eşleştirilir

 

Sistem herhangi bir yetkialanı açılmadan önce, her tavuk çiftliği coğrafi sınırı olarak adlandırılan “sanal coğrafi sınıır ‘ GPS teknolojisi ile eşleştirilir.Aynı zaman diliminde, düzenli olarak çiftliği ziyaret eden vete-riner hekimler, yem ve piliç sevkiyatcıları, aşılama ekipleri, satıcılar ve benzeri herkesakıllı telefon uygulaması şifrelenmiş GOGO’yu indirir.

 

Sınırları geçerken akıllı cihazlar kayıd altına almış olurlar

 

Ardından sistem canlı olarak yayınlar.Her an akıllı telefon veya tabette ya da düzenli olarak işletmeyi gelen araçlarda GPS işaret ışığı hazır bir sistemdir.İşletmeye özel sanal coğrafi sınıırına girildiğinde GOGO otomatik devreye girer ve ziyaretçi bir hoş geldin mesajı ile karşılanır. Anında yetkiliye ziyaretçinin gelişi bildirilir. Tüm ziyaretler hakkında bilgi online olarak çiftlik ziyaretçi kayıt dosyasına kaydedilir. İstenildiği an güvenli bir kişisel giriş kullanarak erişebilinir.Bir yıl boyunca şifreli GOGO veritabanı işletme ziyaret bilgilerini saklamaktadır.

 

Bir salgın durumunda veriler gerçek zamanlı olarak sunma

 

Nelson;”Sistemdeki coğrafi sınır sadece işletme ziyaretlerinin kaydedildiği anlamına gelir.Kişisel gizliliğini koruyan bir birey ya da araçın  her hareketinin tamamı değil.İlaveten, özel ziyaretçilerin kimliğine ve çiftliklere sadece acil salgın durumunda yetkili sistem yöneticilerince erişilebilir. “Bir salgın durumunda,GOGO yazılım analizi yıldırım hızıyla ziya-retçive araç hareketlerinin tüm verilerin dökümünü ortaya kor.Hastalık yayılmasını eşleştirilip gerçek zamanlı olarak haritaya eklenen rüzgar hızı, yönü, nem ve sıcaklık gibi faktörlerin dökümü elde edilmiş olur.İşletmeler ve ziyaretçilere anında sorun olduğunu,karantina ve diğer biyogüvenlik önlemlerini uygulanması için tavsiyeler sistem tarafından oluşturulan kısa mesaj yoluyla bildirilir.Buna ek olarak, yönetici sistemin tüm kullanıcıları-na anlık yayın yeteneğine sahiptir.

 

Ontario’da kış boyunca  800’den fazla coğrafi sınılandırılmış çiftliğin katılımı ile 1200 aşkın kişi ve araç‘Görünür olma, Güvenli olma’ programı-na dahil edilmiştir. Yetiştirici birlikleri her çiftliğibaşlangıçta ilk iki yıl coğ-rafi sınırlama sistemi ve izlenmesi için sembolik  ödeme yapmışlardır. Ma-liyetin% 75 i Kanada Federal Hükümeti hibe olarak karşılamıştır.

 

Çiftlik sağlık durumunun izlenmesi

 

Nelson ve Sotomayor aynı zamanda Çiflik Sağlık izleme (ÇSİ)programı geliştirmişlerdir.Belirli bir bölgeyi kapsayan ve üretimi sınırlayıcı has-talıkları yönetmek için tüm yetiştiriciler ve veteriner hekimlere izin verilmiştir. Tıpkı GOGO gibi, ÇSİ’de nerede güvenli akıllı bir telefon uygulaması olan yetiştiricileri ve veteriner hekimleri kapsadığından,hastalığın klinik bulgularını girebilmektedirler.Benzer bilgiler belli bir bölgede içinde iki veya daha fazla çiftlikte rapor edilirse, ÇŞİ bölge genelinde geniş kapsamlı bir uyarı gönderir.Üretici ve veterinerlere, sürüleri dikkatlice kontrolü, tanı için numune almak ve gerekli rapor isteyip istemediğini sorar.

 

 

Çalışmacılar: “Gerçek bir erken uyarı sistemi” olduğunu iddia etmektedirler. Denemeler halen kümes ÇSİ uygulaması ile birlikte yürütülmektedir.

(*):Treena Hein,Revolution in poultry disease outbreak control ,Beating disease challenges 6-7, www.worldpoultry.net/Special…/Beating-disease-challenges/özetlenerek çeviri.

 

 

URL: http://www.ciftlikdergisi.com.tr/?p=115792

Yazan - May 29 2017. Kategori Dr. Kaya DEMİRÖZÜ, HAYVANCILIK, KÜMES HAYVANCILIĞI, MANŞET, SAĞLIK. Bu yazıya yapılan yorumları takip edebilirsiniz RSS 2.0. Bu yazı yoruma kapalı fakat geri izlemeye açık

Yoruma kapalı

| Designed by Mavikedi internet Hizmetleri |