Et ve Süt Kurumu ne yapacak?


730293_detayEt ve Balık Kurumu’nun Et ve Süt Kurumu adıyla yeniden örgütlenmesine ilişkin Karar; 27 Nisan 2013 tarihli Resmi Gazete’de yayınlandı.

 

Kurum, devletin genel hayvancılık politikası çerçevesinde, hayvancılık sektöründe düzenleyici ve destekleyici bir rol üstlenecek, piyasa ekonomisi kuralları içerisinde sektörde tam rekabet koşullarının tesisine katkıda bulunarak kamu yararı ile etkinliklerini sürdürecekmiş. Kurum hakkında açıklama yapan Türkiye Ziraat Odaları Birliği Başkanı Bayraktar, kurumun çalışmasıyla et ve sütte fiyat istikrarı sağlanacağını belirtmiş bulunuyor.

 

Bu iyimser beklentinin gerçekleşmesini dileyerek, süt üreticilerinin içinde bulunduğu durumu özetleyelim.

 

SÜT PİYASASI KARTELLERİN ELİNDE

 

Türkiye’de ulusal anlamda, büyük çoğunluğun lehine düzenlenmiş bir tarım politikası yok. Bunun sonucunda bırakınız küçük çiftçileri, orta ve büyük işletmelerin sahipleri bile zor durumdalar. Örneğin istikrarsız politikalar nedeniyle süt inekçiliği yapan işletmeler verimli ineklerini satıyorlar, borçları yüzünden çiftliklerini kapatma noktasına geliyorlar.

 

Çünkü Türkiye’de süt fiyatları sürekli inişli çıkışlı bir grafik izliyor. Süt Endüstrisi Kurumu’nun özelleştirilmesinden sonra çiğ süt piyasasında kartelleşme başlamış.

Çiğ sütün fiyatlandırılması bir avuç kartelin iki dudağı arasına girmiş. Üreticiyi korumak amacıyla kurulmuş, şimdi işlevini tamamladığı için kapatılacak Ulusal Süt Konseyi, süs aracı ya da göstermelik niteliğinde bir kuruluş olmuş. Bu konuyu son toplantıyı anlatarak örnekleyelim: Ulusal Süt Konseyi’nin ilk amacının süt üretiminin devamlılığını sağlamak için girdi fiyatlarına göre bir müdahale alım fiyatı oluşturması ve müdahale edebilecek projeleri ve bütçesi olması gerekiyordu. Buna karşılık, süt sanayicisinin bürokrat dostlarıyla oluşturduğu Ulusal Süt Konseyi’nin çiğ süt referans fiyatlarının belirlenmesi için en son 12 Nisan 2013 günü yaptığı toplantıda da üretici lehine bir karar çıkmamış. Konseyin tespit ettiği 1.17 TL maliyet önce bütün taraflarca kabul edilmiş. Ancak üretici kesimi en azından maliyet fiyatlarınca sütün alınmasını talep ederken sanayici kesimi 88-90 kuruş fiyat önermiş. Sanayiciler adına konuşan ASÜD(Ambalajlı Süt Üreticileri Derneği) Başkanı Harun Çallı ise 90 kuruşun üzerinde fiyat veremeyeceklerini belirtmiş. Toplantı sert tartışmalarla sonlanmış. Bilmeyenler için söyleyelim, Çallı aynı zamanda Konseyin başkanlığını da yapıyor. Toplantıdan sonuç çıkmaması üzerine konu, Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanı’na havale edilmiş. Ancak Bakan Eker’in yurt dışında olması nedeniyle konu beklemeye alınmış.

 

 

 

Aslında sorun, konsey başkanının belirlenmesiyle başlamıştı. Çiftçilerin güçlü örgütleri olsa, ağırlıklarını koyabilseler, sütü işleyen değil boğaz tokluğuna sütü üretenlerden birinin başkan olması gerekmez miydi? Burada sözü çiftçi örgütlerine getirmek gerekiyor. Süt üretimiyle bağlantılı çok sayıda örgüt var. Köy-Koop, Hay-Koop, Damızlık Sığır Yetiştiricileri Birliği, Damızlık Koyun-Keçi Yetiştiricileri Birliği, Süt Üreticileri Birliği, Süt ve Et Sanayicileri Birliği, vb. çiftçilerin çok sayıda olan, ancak kitleleri yeterince temsil edemeyen örgütleri, bir başkan seçmek için bir araya gelmeyi bile düşünememiş, ağırlıklarını koyamamışlardı. Padişahların kapıkulları gibi hareket etmişlerdi.

 

Şimdi, yeni bir kurum devreye girmiş bulunuyor. Kurum ile ilgili kararname 5 maddeden oluşmuş. Herhalde devamı gelecek. Kurum, et ve sütte fiyat oluşumuna üretici lehine müdahale edecek ve başarılı olacak mı? Kartelleri egemen olduğu ekonomide tam rekabet koşullarının tesisi ile çiftçi çıkarları nasıl korunacak? Örgütlenme ve işlevinde Ulusal Süt Konseyi ve Ulusal Et Konseyi’nden farklı olmaz ise iyimser beklentiler boşa gidebilir. Bizden söylemesi.

 

Prof.Dr. Mustafa Kaymakçı

Odatv.com


Yazan - 4 Mayıs 2013. Kategori MANŞET, HAYVANCILIK. Bu yazıya yapılan yorumları takip edebilirsiniz RSS 2.0. Bu yazı yoruma kapalı fakat geri izlemeye açık
0 0 Oylar
Okuyucu puanı
Abone ol
Bildir
guest
0 Yorum
Inline Feedbacks
Bütün yorumları gör
This site is protected by reCAPTCHA and the Google Privacy Policy and Terms of Service apply.
0
Düşünceleriniz bizim için önemlidir, lütfen yorum bırakınız.x
()
x